Wist je dat er strengere eisen komen ten aanzien van het uit- en inlenen van personeel? De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) gaat per 1 januari 2027 in. Dit raakt veel organisaties die werken met flexibele inzet, samenwerkingsverbanden en onderaannemers.
Voor zorginstellingen is dit extra relevant, omdat zij regelmatig gebruikmaken van flexibele schillen, externe capaciteit en uitlening binnen de sector. In dit artikel lees je wat er verandert door de Wtta en wat je moet doen als uit- en inlener.
Sinds 1 juli 1998 is de Wet allocatie arbeidskrachten door intermediairs (Waadi) van kracht. Volgens deze wet:
Een SNA-registratie kan bijdragen aan het beperken van de inlenersaansprakelijkheid voor de loonheffingen en de omzetbelasting, maar deze registratie is tot op heden vrijwillig.
Per 1 januari 2027 treedt de Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) in werking. Deze wet verplicht uitleners toelating te hebben voordat zij personeel ter beschikking mogen stellen, om misstanden en oneerlijke concurrentie in de markt tegen te gaan.
De Wtta stelt strengere eisen dan de Waadi. Om uit te mogen lenen moeten bedrijven en instellingen op de markt worden toegelaten door de nieuw opgerichte Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU).
Als uitlener krijg je te maken met een toelatingsplicht en aanvullende voorwaarden om personeel te mogen uitlenen. Om toegelaten te worden, moet je onder andere:
Uitleners kunnen een ontheffing aanvragen voor de toelatingsplicht als uitlening een nevenactiviteit is. Daarvoor gelden met name de volgende voorwaarden:
Inleners moeten controleren of de uitlener is toegelaten of een ontheffing heeft. Alleen dan is inlening bij die uitlener toegestaan. Voor deze controle richt de NAU een openbaar register op. Dit register kan vanaf 1 juli 2027 worden geraadpleegd.
2027 zal een overgangsjaar zijn zodat uitleners tijdig de toelating kunnen regelen. Vanaf 1 januari 2028 begint de handhaving en kan de Nederlandse Arbeidsinspectie boetes opleggen bij geconstateerde overtredingen.
Zogenoemde ‘collegiale uitlening’ valt niet onder de Wtta. Daarvoor hoeft dus geen toelating of ontheffing te worden aangevraagd. Onder collegiale uitleen wordt verstaan het tijdelijk uitlenen van een werknemer zonder winst te maken. Het is wel van belang om dit duidelijk in de administratie te verwerken als hier sprake van is.
Ten eerste is het verstandig om te weten van wie je inleent en onder welke voorwaarden. Veel organisaties hebben dat nu (al dan niet gedeeltelijk) in kaart gebracht om de arbeidsrelaties van zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) te kunnen beoordelen. Maar ook met het oog op de Wtta is het dringende advies om dit scherp in beeld te brengen.
Als het goed is, zit in het bestaande inkoopproces voor inlening van personeel een risicobeoordeling voor de inlenersaansprakelijkheid. Door de Wtta wordt deze risicobeoordeling eenvoudiger. Het zal immers niet meer toegestaan zijn om in te lenen van niet-geregistreerde uitleners. Vanaf 1 juli 2027 kan het NAU-register hiervoor worden geraadpleegd.
Tot slot adviseren we om te kijken of langlopende contracten met uitleners moeten worden aangepast in verband met de Wtta. Wij adviseren in het contract op te nemen dat samenwerking met een uitlener alleen mogelijk zal zijn zolang er toelating of ontheffing van de NAU is.
Denk daarbij ook aan een kettingbeding voor doorleensituaties en denk na over de consequenties als een contractspartij niet meer voldoet aan de toelating. Uiteraard geldt dit ook voor nieuwe contracten.
Voor uitlenende zorginstellingen die niet collegiaal uitlenen, is het van belang om te bepalen of het uitlenen een nevenactiviteit is of niet. Is het geen nevenactiviteit, dan moet er een toelating worden geregeld. Is het wel een nevenactiviteit, dan zal er een ontheffing moeten worden aangevraagd.
Om instellingen de tijd te geven om zich voor te bereiden op de toelatingsvereisten, is er een overgangsregeling. Als je onder de overgangsregeling valt mag je blijven uitlenen, ook als de NAU op 1 januari 2028 nog geen besluit heeft genomen over jouw aanvraag.
Om in aanmerking te komen voor de overgangsregeling moet je jouw instelling in de periode van 1 november 2026 tot en met 31 december 2026 aanmelden op de website van de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt.
Met name voor uitleners die op 30 juni 2027 niet beschikken over een SNA-keurmerk is de overgangsregeling van groot belang. Voor hen is de verplichte toelatingsdatum van 1 januari 2028 niet meer haalbaar. Als je gebruik wilt maken van de overgangsregeling, moet je kunnen laten zien dat je actief bezig bent om het SNA-keurmerk te behalen. Het is dus nu zaak om te beoordelen of het SNA-keurmerk nodig is en zo ja, dit aan te vragen.
De aanmelding voor de toelating gaat ook via NAU. Dit kan in de periode 1 mei 2027 tot en met 30 juni 2027.
Mocht je willen overleggen over wat de Wtta betekent voor jouw organisatie, of over de fiscale aspecten rond Personeel Niet In Loondienst (PNIL), dan wel uitleen van personeel, neem gerust contact op met onze belastingadviseurs.
Contact
